Ticaret Bakanlığı, sonradan kontrol firma denetimleri ve ikincil kontrol beyanname incelemeleri kapsamında son 2,5 yılda usulsüz gümrük ve dış ticaret işlemlerine yönelik toplam 28,7 milyar TL ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlediğini açıkladı.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, geçmiş dönemlere ait gümrük ve dış ticaret işlemlerinin mevzuata uygunluğunun denetlenmesine aralıksız devam edildiği belirtildi.
Denetimlerin, kurallara uygun şekilde faaliyet gösteren dış ticaret firmalarının haklarını korumanın yanı sıra usulsüz işlemlerin önüne geçmeyi amaçladığı ifade edildi.
DENETİMLERDE TAHAKKUK VE CEZA TUTARI KATLANDI
Açıklamaya göre, denetimler sonucunda;
2024 yılında ikincil kontrol kapsamında 5,5 milyar TL, sonradan kontrol kapsamında ise 1,3 milyar TL olmak üzere toplam 6,8 milyar TL ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendi.
2025 yılında ikincil kontrolde 11,8 milyar TL, sonradan kontrolde 1,8 milyar TL olmak üzere toplam 13,6 milyar TL ek tahakkuk ve ceza uygulandı. Bu rakamın bir önceki yıla göre yaklaşık yüzde 100 artış gösterdiği bildirildi.
2026 yılının ilk altı ayında ise ikincil kontrolde 6,5 milyar TL, sonradan kontrolde 1,8 milyar TL olmak üzere toplam 8,3 milyar TL ek tahakkuk ve ceza kararı alındı. Bu tutarın geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 43 arttığı kaydedildi.
Böylece son 2,5 yıllık dönemde düzenlenen ek tahakkuk ve ceza kararlarının toplamı 28,7 milyar TLye ulaştı.
RİSKLİ FİRMALAR YAPAY ZEKA DESTEKLİ SİSTEMLERLE BELİRLENİYOR
Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen çalışmalarda, yüz binlerce firma ve milyonlarca gümrük beyannamesi gelişmiş veri analitiği yöntemleriyle inceleniyor.
Denetimlerde Sonradan Kontrol Puanlama Sistemi (SKPS), İkincil Kontrol Alarm Sistemi (İKAS), Dahilde İşleme Kontrol Programı (DİKOP) ve Kıymet Alarm Sistemi (KIYAS) gibi analiz sistemlerinden yararlanılıyor.
Riskli olduğu belirlenen firmalar Ticaret Bakanlığı müfettişlerince sonradan kontrole alınırken, şüpheli gümrük beyannameleri de 18 Bölge Müdürlüğü Kontrol Şubeleri tarafından ikincil kontrole tabi tutuluyor.
"DENETİMLER KARARLILIKLA SÜRECEK"
Ticaret Bakanlığı, gümrük ve dış ticaret işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmesi, vergi kayıp ve kaçağının en aza indirilmesi amacıyla yürütülen denetimlerin önümüzdeki dönemde de aynı kararlılıkla sürdürüleceğini vurguladı.
