Şanlıurfa’nın Haliliye ilçesinde yüksek bir dağın zirvesinde yer alan Zakzuk Kalesi, stratejik konumu ve tarihi kalıntılarıyla dikkat çekiyor. Geç Roma ve Orta Çağ dönemlerine ait izler taşıyan askeri tahkimat, günümüzde doğal ve beşeri etkenler nedeniyle tahribat görmüş durumda.
BÖLGEYE HAKİM STRATEJİK KONUM
Zakzuk Kalesi, Haliliye ilçesine bağlı Kargalı Mahallesi’nin yaklaşık 1,2 kilometre kuzeydoğusunda, Zakzuk Mevkii olarak bilinen yüksek dağın zirvesinde bulunuyor. Bölgeye hakim bir noktada inşa edilen kale, dönemin savunma ihtiyaçlarına uygun şekilde uyarlanarak yapılmış askeri bir özellik taşıyor.
Doğu-batı yönünde 175 metre, kuzey-güney yönünde ise 220 metre genişliğinde bir alanı kaplayan kale, geniş yerleşim planıyla dikkat çekiyor.
SUR DUVARLARI VE GİRİŞ KAPISI
Kalenin sur bedeni, büyük boyutlu iki sıra moloz taştan inşa edilmiş olup yaklaşık 1,25 metre kalınlığında. Günümüzde sur duvarları büyük ölçüde temel seviyesinde korunurken, ayakta kalan bölümlerin yüksekliği 20 ile 75 santimetre arasında değişiyor.
Kalenin girişi güneybatı yönünde yer alıyor. Ana kayanın Z şeklinde oyulmasıyla oluşturulan yaklaşık 3 metre genişliğindeki giriş kapısının ise zamanla akıntı toprağıyla dolduğu belirtiliyor.
KAYA YAPILARI VE SARNIÇLAR BULUNUYOR
Yerleşim alanında ana kayaya oyulmuş kaya konutları ve kaya mezarları bulunuyor. Kalenin merkez kısmında ise blok ve moloz taşlarla inşa edilmiş, günümüzde yalnızca temel seviyesinde izleri görülebilen dikdörtgen ve kare planlı yapılar yer alıyor.
GEÇ ROMA VE ORTA ÇAĞ İZLERİ TESPİT EDİLDİ
Kalede gerçekleştirilen yüzey incelemelerinde, az sayıda kırmızı astarlı Geç Roma Dönemi seramikleri ile Orta Çağ’a tarihlenen sırlı ve sırsız seramik parçaları ele geçirildi.
