Temel Vatandaşlık Geliri

  İçinde bulunduğumuz pandemi ve ekonomik durum birçok denenmiş veya denenmesi öngörülen ekonomik yöntemi gündeme taşıdı. Gelişen teknolojiyle beraber yaygınlaşan otomasyon sistemleri neticesinde işsiz kalacağı öngörülen insanların sayısındaki artışta çeşitli yöntemleri gündeme getirdi. Temel vatandaşlık geliri de bunlardan bir tanesi. Bu yöntemde bir ülkenin vatandaşlarına herhangi bir ayrım yapılmadan, belli periyotlarla sadece o ülkenin vatandaşı olmalarından dolayı para verilmesidir. Şüphesiz bu yöntemin her yöntemde olduğu gibi kendi içerisinde avantaj ve dezavantajları olacaktır.

  Dünya’ da bu yöntemi tamamen tüm vatandaşlarına uygulayan herhangi bir örnek yok. Eyalet sistemiyle yönetilen ABD’ de bazı eyaletlerde uygulanıyor. Bazı ülkelerde pilot olarak uygulanıyor. Kanada, İskoçya ve Finlandiya pilot olarak uygulanan ülkelerden. İskoçya’ da  dört pilot bölgede 250 bin pound ödeme yapılması planlandı. Burada yaşayan her vatandaşa ömür boyu ödeme yapılacak olan programda, emekliler haftada 150 pound alacak, çalışan yetişkinlere haftada 100 pound, 16 yaşın altındaki çocuklara ise 50 pound ödeme yapılacak.

  Ülkemiz ile ilgili yapmış olduğum araştırmada. Temel vatandaşlık gelirinin son yıllarda araştırma konusu olduğu yönünde. Yine Vatandaşlık Temel Geliri Araştırma Geliştirme Kültür ve Yayma Derneği birkaç yıldır kurulmuş ve giderek çalışmaları ilgi çekmekte. Bu derneğe ait bir de web sitesi mevcut. Dernek birçok kişi tarafından henüz bilinmese de önümüzdeki süreçte adından daha fazla söz ettireceği yönünde bir izlenim, bende oluştu. Önümüzdeki seçimde meydanlardan hararetle vaatlerini sıralayan siyasi liderler tarafından seçim vaadi olarak coşkulu seçmene sunulabilir. Ancak uygulanabilirliği tartışılır. Aşağı yukarı ülkemizin nüfusunun 85 milyon olduğu varsayılırsa 1.000TL temel vatandaşlık gelirinin her ay bütçe üzerindeki yükü 85 milyar Türk Lirası eder. Zaten uygulanabilirliği burada tartışılmaya başlıyor. Bakalım önümüzdeki seçimde siyasi liderlerden böyle bir vaatte bulunan olacak mı?  

 

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Mehmet Sırrı Aygün - Mesaj Gönder




Anket Bugün Cumhurbaşkanlığı seçimi olsa kime oy verirdiniz?