Yargı alanında yeni düzenlemeler getirmesi beklenen 12. Yargı Paketi, TBMM Başkanlığına sunuldu. AK Parti milletvekillerinin imzasını taşıyan 30 maddelik kanun teklifi, yargının daha etkin işlemesi ve ceza adaleti sisteminin güçlendirilmesi amacıyla birçok başlıkta değişiklik içeriyor.
12. YARGI PAKETİ MECLİSE SUNULDU
AK Parti Grup Başkanvekili Muhammed Emin Akbaşoğlu, 12. Yargı Paketi’nin Meclis’e sunulduğunu açıkladı. Toplam 30 maddeden oluşan teklifin yasalaşma süreci, komisyon görüşmeleri ve Genel Kurul aşamasıyla devam edecek.
Akbaşoğlu, paketin içeriğine ilişkin yaptığı açıklamada Adli Tıp Kurumunun bilimsel kapasitesinin güçlendirileceğini, bazı uyuşmazlıkların tek hakimle çözülebilmesinin önünün açılacağını ve yargılamaların daha hızlı yürütülmesine yönelik düzenlemeler yapılacağını belirtti.
12. YARGI PAKETİ İÇERİĞİNDE NELER VAR?
12. Yargı Paketi, yargının verimli, hızlı ve etkin çalışmasına yönelik düzenlemeler içeriyor. Teklifte duruşma sürelerinin 3 ayla sınırlandırılması, idari yargıda tek hakimle çözümlenebilecek davaların kapsamının genişletilmesi ve avukatların ön incelemelerde SEGBİS üzerinden e-duruşmaya katılabilmesi gibi başlıklar yer alıyor.
Paket kapsamında icra takipleri, miras davaları, idari yargı süreçleri, Adli Tıp Kurumu’nun yapısı, Yargıtay’ın bozma yetkisi ve belirsiz alacak davasına ilişkin düzenlemeler de bulunuyor.
12. YARGI PAKETİNDE İNFAZ DÜZENLEMESİ YER ALIYOR MU?
Teklifin, infaz uygulamalarından yargılama süreçlerine kadar birçok başlıkta değişiklik öngördüğü belirtildi. Ceza adaleti sisteminin güçlendirilmesi, yargılamaların hızlandırılması ve mevcut uygulamalardaki bazı süreçlerin yeniden düzenlenmesi paketin öne çıkan amaçları arasında bulunuyor.
Kamuoyunda genel af ve infaz düzenlemesi başlığıyla takip edilen teklifin yasalaşma süreci, komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinin tamamlanmasının ardından netleşecek.
İCRA TAKİBİ DÜZENLEMESİ NASIL OLACAK?
12.Yargı Paketi’nde öne çıkan başlıklardan biri icra takibi düzenlemesi oldu. Buna göre Yargıtay, Bölge Adliye Mahkemeleri ve ilk derece mahkemelerince idare aleyhine hükmedilen para, vekalet ücreti ve yargılama giderleri için doğrudan icra takibi yapılması dönemi sona erecek.
Vatandaşların alacağına daha kolay ulaşabilmesi amacıyla icra takibi başlatılmadan önce idareye yazılı başvuru yapılması ve hesap numarasının bildirilmesi zorunlu hale gelecek. İdareye tanınan bir aylık süre içinde ödeme yapılmazsa cebri icra yoluna gidilebilecek.
MİRAS DAVALARINDA HANGİ DÜZENLEME GETİRİLİYOR?
Paketle birlikte ortaklığın satış suretiyle giderilmesi davalarında yaşanan suiistimallerin önlenmesi hedefleniyor. Miras yoluyla intikal eden taşınmazların satışında, birinci açık artırmanın yalnızca malik olan mirasçılar arasında yapılması öngörülüyor.
Bu düzenlemeyle aile yadigarı malların öncelikle mirasçılar arasında kalmasına imkan sağlanacak. Noterlik evrak ve defterlerine ilişkin işlemlerde de mahkeme veya başsavcılıklar tarafından istenen belgelerin elektronik ortamda daha hızlı ulaştırılmasına yönelik değişiklikler yapılacak.
İDARİ YARGIDA TEK HAKİM DÜZENLEMESİ GELİYOR
12.Yargı Paketi ile idari yargıda tek hakimle görülebilecek davaların kapsamı genişletilecek. 2026 yılı için konusu 486 bin lirayı geçmeyen iptal ve tam yargı davaları ile öğrenciler ve kamu görevlilerine ilişkin belirli uyuşmazlıkların tek hakim tarafından karara bağlanması planlanıyor.
Bu düzenlemeyle idari yargıda yargılamaların daha hızlı ilerlemesi ve mahkemelerin iş yükünün azaltılması amaçlanıyor.
GEREKÇE HATASINDAN KARAR KALDIRILMAYACAK
İdari yargıda dosyaların usule ilişkin nedenlerle mahkemeler arasında gidip gelmesi nedeniyle davaların uzamasını önlemek için yeni bir düzenleme getiriliyor. Buna göre Bölge İdare Mahkemeleri, ilk derece mahkemelerinin kararının sonucu hukuka uygunsa yalnızca gerekçe hatası nedeniyle kararı kaldırmak yerine gerekçeyi düzelterek uyuşmazlığı sonuçlandırabilecek.
Ayrıca Bölge İdare Mahkemelerinin ilk kez esastan verdiği kararlara karşı Danıştayda temyiz yolu açık olacak.
ADLİ TIP KURUMU’NDA HANGİ DEĞİŞİKLİKLER YAPILACAK?
12.Yargı Paketi’nde Adli Tıp Kurumuna ilişkin düzenlemeler de yer alıyor. Kurumun bilimsel ve idari kapasitesinin güçlendirilmesi hedeflenirken, ihtisas kurulu başkan ve üyeliklerine atanmak için tıp veya diş hekimliğinde uzmanlık ya da alanında doktora derecesi şartı kanunla açıklığa kavuşturulacak.
Grup başkanlıkları ve ihtisas dairesi başkanlıkları için görev süreleri 4 yılla sınırlandırılacak. Hakim ve savcıların hukuk bilgisiyle sonuçlandırabileceği davaların bilirkişiye gönderilmesi uygulamasının sona erdirilmesi de teklifin başlıkları arasında yer alıyor.
YARGITAY’IN BOZMA YETKİSİ NASIL DÜZENLENECEK?
Teklifte Yargıtay’ın bozma yetkisine ilişkin yeni düzenlemeler bulunuyor. İlk derece mahkemelerinin verdiği kararların yalnızca görevsizlik veya yetkisizlik gerekçesiyle Yargıtay tarafından bozulamaması hüküm altına alınacak.
İstinaf aşamasında denetlenen usule ilişkin konuların temyiz aşamasında davanın esasına girilmesini geciktirmemesi amaçlanıyor. Böylece dosyaların mahkemeler arasında gidip gelerek yargılama sürecini uzatmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
BELİRSİZ ALACAK DAVASI KALDIRILIYOR MU?
12.Yargı Paketi ile uygulamada tartışmalara neden olan belirsiz alacak davasının yürürlükten kaldırılması öngörülüyor. Bunun yerine kısmi dava açan kişilere, ıslah hakkını kullanmadan ve iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmadan tahkikatın sonuna kadar alacağın kalan kısmını talep etme hakkı getirilecek.
Artırılan kısım yönünden zaman aşımının da davanın açıldığı ilk günden itibaren kesilmiş sayılması planlanıyor.
12. YARGI PAKETİ NE ZAMAN YASALAŞACAK?
12. Yargı Paketi’nin yasalaşma süreci TBMM’de komisyon ve Genel Kurul görüşmeleriyle ilerleyecek. Teklifin bu aşamaların tamamlanmasının ardından yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Yargı alanında birçok başlıkta değişiklik içeren teklifin takvimi, Meclis’teki görüşmelerin ardından netlik kazanacak.
