banner112
banner54

DEMOKRASİ VE BAŞKANLIK SİSTEMİ
  Çözüm süreci ve seçimler dışında Türkiye’nin müstakbel gündem konusunun başkanlık sistemi olarak kendini dayatacağı veya dayatılacağı iyice netleşmeye başladı. Kimisi başkanlık sisteminin ne olduğunu bilmeden şimdiden balıklama atlamaya başladı başkanlık sistemine. Kimisi ne getirip ne götüreceğine odaklandı. Kimisi de başkanlığın Türkiye’yi bölmeye götüreceğini dillendirmeye başladı. İyi de başkanlığın ne olduğunu gerçekten biliyor muyuz? Nasıl bir başkanlık sistemi? Türk Tipi bir başkanlık var mı? Hangi ülke örnek alınacak? Bunun gibi bir çok soru var cevap bekleyen. Başkanlık veya yarı başkanlık sistemi demokrasilerde uygulanabilir modellerdir. Bir çok ülkede de uygulanmaktadır. Başkanlıkta ABD, yarı başkanlıkta Fransa en gelişmiş örneklerdir. Başkanlık sistemi pekala Türkiye’de de uygulanabilir. Ama hangi Türkiye’de! Demokrasinin yarım yamalak, ağır aksak yürüdüğü Türkiye’de mi? Demokratik bir başkanlık sistemi anacak demokrasinin tüm ilke ve kurumlarının yerleşmesiyle mümkün olabilir, daha iyi uygulanabilir. Sorun; parlamenter sistem mi olsun, başkanlık sistemi mi olsun değil, sorun demokrasi sorunudur. Demokrasi öyle herkesin kendine göre uygulayabileceği kendine doğru çekeceği bir yönetim anlayışı değildir! Demokrasi; evrensel kuralları, ilkeleri, kurumları olan, özgürlüklerin korunduğu ve geliştirildiği, düşünce ve düşünceyi açıklamanın, örgütlenmenin serbest olduğu, azınlıkların, din, mezhep, dil, kültür gibi farklılıkların korunduğu bir yönetim anlayışıdır. Çoğulculuktur, hoşgörüdür, adalettir… Demokrasinin gerçekte nasıl bir idare olduğunu bilmeyenler Türkiye’yi ileri demokrasinin merkezi zannediyor. Türkiye’deki demokrasiye dev aynasından bakıyor… Türkiye’de hiçbir zaman ileri demokrasi olmamıştır. Zorumuza gitmesin. Maalesef öyle… İleri demokraside defalarca askeri darbe ve muhtıra olur mu? Yeni kuşakların bunları bilmesi lazım. Bu yüzden biraz geriye gidelim. Türkiye’nin kuruluşundan 1946’ya kadar tek parti iktidarı vardı. Onun da ötesinde 2000’li yıllara kadar yıllarca sıkıyönetim uygulamaları görülmüş. 1940’ta İkinci Dünya Savaşı bahane edilerek bir çok ilde sıkıyönetim ilan edilmiş. 1947’ye kadar sürmüş. 6/7 Eylül olayları üzerine 1955’te, öğrenci olayları nedeniyle 1960’ta bazı illerde yeniden sıkıyönetime geçilmiş, 1960 darbesinde tüm ülkeyi kapsamıştır. Demokrat Parti Dönemi bir umut oluşturmuş fakat bir süre sonra CHP zihniyeti aynen devam etmiştir.(Unutmayalım ki Demokrat Parti kurucuları da Halk Partisinde yetişmişlerdir.) Şubat 1962 ve Mayıs 1963’te askeri darbe girişimleri… 12 Mart 1971 Muhtırası ve sonrasında çeşitli bahanelerle bir çok ilde yine sıkıyönetime geçilmiş, Kıbrıs Harekatı bile sıkıyönetim uygulamalarına bahane oluşturmuştur. 1971-1980 arasında yer yer sıkıyönetimler artarak devam etmiştir. Arkasından gelen 12 Eylül Darbesi de zaten bırakın demokrasiyi insanlık tarihinin kara sayfalarından biri olmuştur. 1987’de sıkıyönetim uygulaması kalkmış ama onun yerine uygulanan OHAL sıkıyönetimi aratmamıştır. OHAL’in kaldırılması demokrasiye geçişte bir ivme kazandırmış ama 28 Şubat Muhtırasının etkileri devam etmiş 2000’li yıllarda darbe ve muhtıra senaryoları, girişimleri havada uçuşmuştur. Her darbe ve muhtırada zarar gören, ezilen, hakları kısıtlanan bu ülkenin insanları olmuştur. Son iki anayasanın darbeci generaller tarafından ısmarlama hazırlanması ve bugün hala 1982 Anayasasının ve bu anayasanın getirdiği düzen ve kurumların yürürlükte olması da ayrı bir handikaptır. İşte Türkiye’nin demokrasi birikimi! 90 Yılda sayısız darbe ve darbe girişimi, muhtıralar, postmodern darbe ve müdahaleler…Binlerce anti demokratik uygulama… Bunlar sadece yaşananların köşe taşları. Daha detaylara girmiyorum. Görülüyor ki Türkiye hiçbir zaman tam demokrasiye geçememiştir. Demokrasinin cılız kaldığı bir ülkede başkanlık sisteminin sakıncaları olabilir. Demokratik bir başkanlık sistemi olacaksa bunun demokratik alt yapısının iyi hazırlanması lazım. Önce başkanlık sonra mı demokrasi yoksa önce demokrasi sonra mı başkanlık onu da takdirlerinize bırakıyorum…            
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
HABERLER